مقاله‌ها

تقسیم جنسی کار(جودیث کی. براون ترجمه: هما مداح)

Maghaleh-gender- 2.jpg

انسان شناسان برای سالها به طیف محدودی از فعالیتهای معیشتی که زنان در آن مشارکت اساسی دارند، اشاره کرده اند: گردآوری، وجین کردن و داد و ستد . با وجود اینکه مردان هم کار گردآوری را انجام می دهند و زمین را وجین می کنند و به داد و ستد می پردازند، اماهیچ جامعه ای در مورد چراندن گلۀ حیوانات بزرگ، شکار حیوانات بزرگ، ماهیگیری در آبهای عمیق یا شخم زدن زمین، به کار زنان وابسته نیست. اینکه زنان می توانند در این فعالیتها نیز مفید باشند (جنز ] 1923[ می نویسد که در میان اسکیموهای کوپر(1)، زنان فک شکار می کنند... ادامه مطلب

تقسیم جنسی کار(جودیث کی. براون ترجمه: هما مداح)

Maghaleh- gender and work - 1.jpg

جودیث براون استاد انسان شناسی دانشگاه اوکلند است. مقاله ای که ترجمه آن را می خوانید یکی از مهم ترین مقالات تاریخ انسان شناسی فیمینیستی و جنسیت است. این مقاله که در 1970 نوشته شده یکی از اولین تلاشها برای پرداختن به موضوع و مسئله جنسیت در انسان شناسی است که در قالب پرداختن به نقش اقتصادی زنان در جوامع مختلف عملی می شود. براون معتقد است که نه بیولوژی، بلکه نقشهای اجتماعی واگذار شده به زنان که مهم ترین آنها مراقبت از کودکان است، منجر به تقسیم جنسی کار در جوامع مختلف شده است. او برای اثبات نظریه خود از مردم نگاری های فراوان از گوشه و کنار دنیا سود می برد... ادامه مطلب

گاو برمایه، گرز گاوسر و ماه پیشانی(بهار مختاریان)

Maghaleh-gav sar mayeh.jpg

این نوشته که صورت خلاصه ای از مقاله ای زیر چاپ است، نخست به مقایسه داستان گاو برمایه با گاومادر ماروت ها، ایزدان جنگاور در ریگ ودا می پردازد و موارد مشابه را در دیگر اساطیر اقوام هند و اروپایی کند و کاو می کند. سرآخر نمادهای موجود در داستان پریانی «ماه پیشانی» را با داستان فریدون و ضحاک پیوند می دهد و معنای نمادین برخی از عناصر این داستان را تشریح می نماید. کوشش بر این است تا پس از توصیفی از گاودایۀ فریدون، بر پایۀ بررسی های تطبیقی، ار تباط گاو و ماه در داستان ماه پیشانی روشن تر شود. سر آخر نماد پردازی خاصی را که در این دو داستان در پیوند با ماه، شاخ گاو، گرزگاوسر و خمره وجود دارد، توضیح داده شود... ادامه مطلب

این‌جا نیویورک است؛ اما وال‌استریت پیدا نیست(والدن بلو ترجمه: پرویز صداقت)

Maghaleh-parviz- wall street.jpg

سه‌شنبه‌ی گذشته وقتی به نیویورک وارد شدم همان احساسی را داشتم که دوسال قبل در پی ورود به بیروت که زیر بمباران اسراییل بود پیدا کردم ـ احساس ورود به یک منطقه‌ی جنگی. مامور مهاجرت بعد از این فهمید من اقتصاد سیاسی درس می‌دهم گفت: «خب، حدس می‌زنم شماها الان باید در همه‌ی کتاب‌های درسی‌تان تجدیدنظر کنید.» راننده‌ی اتوبوسی که سوار شده بودیم به مهمانان با این جمله خوشامد گفت: «خانم‌ها و آقایان، اینجا هنوز نیویورک است، اما وال‌استریت پیدا نیست، همان‌طور که برج‌های دوقلو ناپدید شدند.»... ادامه مطلب

تحصیل دکترای انسان شناسی در دانشگاه های امریکا(علیرضا دوستدار)

maghaleh-tahsil dar amrika.jpg

اغلب از دانشجویان کارشناسی یا کارشناسی ارشد انسان‌شناسی و جامعه‌شناسی در ایران می‌شنوم که «مگر می‌شود از دانشگاه‌های آمریکا برای دکترای انسان‌شناسی پذیرش گرفت؟» یا «حالا پذیرش هم اگر گرفتیم، مگر کسی به ما بورس یا کمک هزینه تحصیلی می‌دهد؟». پاسخ من همیشه این است که پذیرش و بورس گرفتن از دانشگاه‌های آمریکا کاملآ ممکن است، به شرط این‌که راه و چاه درخواست‌دادن را یاد بگیرید، مقدار زیادی برای این کار وقت و توان بگذارید، و درست برنامه‌ریزی کنید. در این مقاله، بعضی از ملزومات و نکات اساسی درخواست‌دادن به دانشگاه‌های آمریکایی را شرح می‌دهم... ادامه مطلب

نرگس و نرسه(شروین وکیلی)

maghaleh-vakili-narivsang.jpg

در میان ایزدان کهن ایرانی، برخی کمتر از بقیه شهرت دارند. این که ایزدانی مانند پارندی و درواسپ و رام شهرتی فروپایه تر از مهر و بهرام و هورمزد دارند، برای همگان امری بدیهی و طبیعی مینماید. چرا که اینان نیروهای طبیعی فرعی و جزئی تری را نمایندگی می کنند، و معمولا همچون همراهان ه نقش هایشان در ذهن مردمان داشته¬ است، همواره با این تفسیر ساده قابل توجیه نیست. چه بسا که ایزدی در دورانی تاریخی اهمیتی بیشتر داشته باشد، و به مرور زمان کارکرد خویش را از دست داده باشد، یا ایزدی فرعی و فروپایه که در مقطع تاریخی خاصی خویشکاری مهمی را بر عهده گرفته باشد و به کانون مرکزی ایزدکده ی ایرانی برکشیده شده باشد... ادامه مطلب

درآمدی بر ترجمة عهد جدید(پیروز سیار)

Maghaleh-nouveau testament -last.jpg

عهد جدید عنوان مجموعه‌ آثاری است که مسیحیان به کتاب مقدس افزوده‌اند. این مجموعه مشتمل بر بیست و هفت اثر است که جملگی به زبان یونانی نگاشته شده‌اند، هرچند شواهدی در دست است که انجیل مَتّی دارای نسخه اصلی آرامی بوده است. این بیست و هفت نوشته جایگاه یگانه‌ای در منابع مسیحیت دارند، چرا که معیار ایمان و عالی‌ترین منبع دینی مسیحیان شمرده می‌شوند. عهد جدید بخش دوم کتاب مقدس را تشکیل می‌دهد و بخش نخست این اثر که در اصل کتاب دینی یهودیان است، از سوی مسیحیان "عهد عتیق" نام گرفته تا این دو قطعه از یکدیگر تمایز یابند... ادامه مطلب

معنی در ادبیات(کورش صفوی)

maghaleh-litterature - safavi.jpg

مقاله حاضر تلاشی است برای تبیین چگونگی شکل گیری معنی در ادبیات و درک این معنی از سوی خواننده ای که به فضای متن ادبی گام می نهد. برای پرداختن به این مهم نگارنده بر مبنای مفرضات مورد تایید خود به بحث و بررسی واحدهایی خواهد پرداخت که به نظر وی در شکل گیری معنی در متن ادبی موثرند... ادامه مطلب

یازده سپتامبر، عراق، نفت: چند حقیقت ساده(پرویز صداقت)

Maghaleh- parviz- 11 sep.gif

در روزهایی که جهان بهت‌زده‌ی حملات تروریستی یازدهم سپتامبر بود، جرج بوش رییس‌جمهور امریکا خطاب به کنگره، مردم این کشور و شاید جهانیان گفت: «ما به دفاع از آزادی فراخوانده شدیم... جنگ ما علیه تروریسم با القاعده آغاز می‌شود اما در آن‌جا پایان نمی‌یابد و این جنگ زمانی پایان می‌یابد که تمامی گروه‌های تروریستی در سرتاسر جهان کشف شوند، متوقف شوند و شکست خورند.» جرج بوش بدین ترتیب افکار عمومی را برای کارزار نظامی درازمدت و پردامنه بر علیه تروریسم و با داعیه‌ی آزادی آماده می‌ساخت... ادامه مطلب

درباره‌ی عقل آزاد (بختیار علی ترجمه‏ مهدی رضائی)

Magahleh-bakhtiyar ali.jpg

همه چیز از تأمل و اندیشه در معنای آزادی سرچشمه می‌گیرد. هر جا که تفکر در مورد آزادی وجود ندارد هیچ چیز با اهمیّت دیگری هم وجود نخواهد داشت. تأمل واندیشه در مورد آزادی و نه شعار آزادی، مهمترین و اصلی‏ترین تفاوت بین جوامع و دوره‌ها است. هستند جوامعی که شعار آزادی سر‌می‌دهند بدون اینکه به آن بیندیشد؛ جوامعی نیز هستند که آزادی را تجربه می‌کنند و در آن تأمل می‌کنند بدون آنکه آن را به شعارهای دهن پرکن بیالایند. تاریخ ما تاریخ شعارهای آزادی است و نه تاریخ تأمل و اندیشه در آزادی. باید تمایز بزرگی میان شعار آزادی و تأمل در آزادی قائل شویم. سردادن شعار آزادی هرگز به معنای وجود کسی که در آزادی تأمل می‏کند نیست... ادامه مطلب

مردم نگاری مرکز خرید گلستان شهرک غرب (عباس کاظمی)

Maghaleh-passage golestan.jpg

امروزه پاساژها و مراکز خرید به بخش جدائی‌ناپذیری از هویت شهری بدل شده‏اند. به گونه‏ای که از زوایای متفاوت در کانون مطالعات علمی قرار گرفته‏اند. مقاله حاضر، به بررسی فضاهای اجتماعی شکل‌گرفته در مرکز خرید گلستان می‏پردازد. این مقاله از طریق روش مردم‌نگاری ، زیست روزمره آدم‌هائی که به این مراکز خرید می‏آیند را وارسی می‏کند. همین طور در این مقاله، به شکل تک‌نگارانه تاریخچه و موقعیت مرکز خرید مطالعه شده‏ است.داده‏های تحقیق به کمک روش‌های کیفی چون مشاهده، مصاحبه و گفت‌وگو به‌دست آمده‏است. نتیجه ‏آن‌که، مرکز خرید گلستان، به مکانی توریستی برای پرسه‌زنی و تفریح بدل شده است. نشان دادن کاربری‌های جدید مکانی از طریق تولید فضاهای منحصربه‌فرد، هدف مقاله حاضر است... ادامه مطلب

مخاطب‌محوری در ترجمه(محمد شهبا)

Maghaleh-translation.jpg

بحث ما درباره مخاطب‌محوری در ترجمه است. هنگامی که از "مخاطب" سخن می‌گوییم و او را "محور" قرار می‌دهیم اغلب چنین به ذهن می‌آید که قرار است از "نویسنده" فاصله بگیریم و به سوی مخاطب یا خواننده گرایش پیدا کنیم. اما در اینجا مقصود از "مخاطب محوری" نه فروکاستن متن اصلی بلکه مفهومی است که در طی این مقاله ذکر خواهم کرد. آنچه در اینجا عرضه می‌کنم نظریه نیست بلکه نوعی نگرش است، یعنی قصد ندارد همچون نظریه چارچوبی برای تشخیص درست از نادرست بنیان بگذارد و هر چه را در این چارچوب نگنجد باطل بشمارد، بلکه می‌خواهد فرصتی فراهم سازد تا خودش را با ترجمه‌های گوناگون محک بزند و همپای ترجمه‌های تازه‌تر خودش را بازسازی یا به روز کند... ادامه مطلب

نیزه ی پارسی و کمان پارتی(شروین وکیلی)

Maghaleh)vakili.JPG

گویا داریوش نخستین کسی بود که اززهی مرد پارسی سخن گفت و به این حقیقت اشاره کرد که جنگاوران پارسی نیزه دار در سراسر جهان کهن به نیرومندی و قدرت شهره بوده اند. در کتیبهی نقش رستم، نگارنده ای که احتمالا کسی جز خشایارشا نبوده، از زبان پدرش داریوش چنین متنی را بر گور وی حک کرده: "مردی هستم ورزیده، هم به دست و هم به پا. به هنگام سواری، سوارکاری خوبم. در تیرافکنی، تیراندازی چیره دستم، چه بر اسب باشم و چه پیاده. در نیزه وری، نیزه وری خوبم. خواه از روی اسب و خواه از روی خاک... ادامه مطلب

لزوم مطالعات اسطوره شناختی در ایران شیعی (جبار رحمانی)

Maghaleh-osturehshenasi shie.jpg

رویکردهای تبیینی مختلفی برای فهم و تفسیر و تحلیل اساطیر شکل گرفته است که عموما ذیل پارادایم تقلیل گرایانه روان شناختی قرار می گیرد. انسان شناسی با تاکیدی که بر کار میدانی داشته، سبب تحول نظریات و رویکردهای اسطوره شناسی با تاکید بر جوامع زنده شده است. اسطوره به مثابه امری زنده و در درون فرهنگ به سه حوزه اصلی معنا، کنش و تقدس در یک فرهنگ می پردازد. در این مقاله به دنبال بیان رویکرد سیستمی به اساطیر(نظام اساطیری) و با در نظر گرفتن اسطوره به مثابه نظام فرهنگی و تشابه آن با نظام نمادین دین، به دنبال تاکید بر تفسیری بودن مطالعه اساطیر و لزوم انجام این کار در جامعه ایران امروز برای نفد معرفت اسطوره شناختی رایج بوده ایم... ادامه مطلب

ترجمه‌ناپذیری فرهنگی(علی صلح‌جو)

maghaleh-translation.jpg

هر چیزی را نمی‌توان به هر زبانی ترجمه کرد. به طور کلی، هر قدر ساختار دو زبان و نوع فرهنگ ها متفاوت و از هم دور باشند، ترجمه مشکلتر می‌شود. مشکلاتی که سبب می‌شود نتوان مطلبی را از زبانی به زبان دیگر ترجمه کرد انواع گوناگونی دارد. یکی از این موارد ترجمه جناس و به طور کلی بازی با زبان است. به گفتگوی زیر توجه کنید: - چرا بی‌قراری؟ - برای اینکه قرار دارم. چگونه می‌توان این گفتگو را با این زیبایی به زبانی دیگر ترجمه کرد؟ ... ادامه مطلب

جنسیت و اوقات فراغت در عرصه‌های زندگی شهری(مریم رفعت جاه)

Maghalet - jensiyat va oghate faraghat.JPG

فراغت عرصه‌ای است که اختیار و آزادی انسان‌ها در آن، بیشتر قابل اعمال است. از این‌رو، می‌تواند فرهنگ ایجاد کند و هویت افراد را آشکار سازد. اگرچه گفته شده که امروزه فراغت تا حدودی از اجبارهای فرهنگی و اجتماعی فاصله گرفته و از فعالیت‌های کاری متمایز شده، با این حال هنوز فراغت زنان، محدودتر از مردان بوده و با کارهای خانگی درهم آمیخته است. در این مقاله ابتدا سعی شده تا مسایل فراغتی زنان، ریشه‌یابی شده و نقش تقسیم‌های اجتماعی جنسیتی بر حضور متفاوت مردان و زنان در فضاها و فعالیت‌های فراغتی تشریح شود. سپس محدودیت‌های فراغتی زنان به لحاظ زمان، فعالیت و فضای فراغت در فضاهای شهری تحلیل شده است... ادامه مطلب

تولد معادل فارسی یک اصطلاح غریب

Maghaleh-naghed.jpg

چندی پیش در وبلاگ آقای ناصر غیاثی، مترجم ساکن آلمان، به‌ترجمه‌ی نامه‌ای کوتاه از فرانتس کافکا برخوردم که در آن از جمله نام یکی از اعیاد مذهبی پیروان کلیسای پروتستان مسیحی دقیق ترجمه نشده بود. یادداشتی برای مترجم نوشتم و ضمن اشاره به پیشینه‌ی تاریخی پیدایش نام این روز مذهبی، پیشنهادی هم برای ترجمه آن به‌فارسی دادم؛ زیرا در جست‌وجوهایم متوجه شدم که در فرهنگ‌های دوزبانه‌ی موجود، چه از انگلیسی به‌فارسی یا آلمانی به‌فارسی و چه فرانسه به‌فارسی و حتی در فرهنگ‌های تخصصی، این اصطلاح مذهبی ثبت نشده است... ادامه مطلب

انقلاب جنگل وپروژه ی ناتمام مشروطیت(ناصر عظیمی)

Maghaleh-jangal.jpg

تحول سیاسی – اجتماعی که در گیلان هفت سال تحت عنوان جریان جنگل تداوم یافت در طی پنج سالِ نخستِ خود به صورت یک جنبش مشروطه خواهی باقی ماند وسپس در آستانه ی تبدیل این جنبش به انقلاب در یک تحول سریع به انقلابِ جمهوری خواهی از نوع سوسیالیستی بدل شدوحدوداً دوسال نیز با نام جمهوری سوسیالیستی(شورایی) ادامه پیدا کرد.در طول دوسال آخرکه ما آن را انقلاب جنگل نامیده ایم ،دست کم جریان اصلی قدرت حکمرانی درآن یعنی بلشویکهاکه کانون اصلی جغرافیای قدرت یعنی شهر رشت را دراختیار خودداشتند، دیگر به مطالبات مدرنی که انقلاب مشروطه به میان آورده ودر قانون اساسی آن تعبیه شده بود، اعتناء واعتقادی نداشتند... ادامه مطلب

تاریخ اجتماعی و شهرسازی مدرن در ایران: مطالعه موردی شهر یزد(محمد حسین‌زاده)

Maghaleh_memari reza yazd.jpg

شهرسازان ایرانی در ابتدای قرن حاضر، اغلب به دلیل نادیده‌گرفتن بافت‌های تاریخی و اجتماعی و منهدم کردن ساختار سنتی محلات و بخش‌های کارکردی شهر قدیم با تحمیل خیابان‌های مستقیم و شبکه شطرنجی معابر مورد انتقاد شدید شهرسازان امروزی هستند. ما در این مقاله قصد دفاع از اقدامات شهرسازان گذشته را نداریم، اما بنابر تذکر گادامر که معتقد است واقعه‌‌ی فهمْ زمانی اتفاق می‌افتد که افق معنایی طرفین تا حد ممکن به هم نزدیک شود، تلاش نموده‌ایم برای نزدیک نمودن افق معنای شهرسازان امروز با شهرسازان گذشته، با التفاتی به تاریخ اجتماعی شهر یزد در قرن گذشته، به عنوان نمونه، در مورد نقطه‌نظر شهرسازان گذشته در مورد این شهر، فرضیاتی را مطرح کنیم... ادامه مطلب

نولیبرالیسم و شهر (دیوید هاروی ترجمه پرویز صداقت)(3)

Maghaleh-Harvey-parviz-3.jpg

بانکداران سرمایه‌گذاری همه این پول‌ها را از عربستان سعودی گرفتند، مسئله این است که با این پول چه باید می‌کردند؟ اقتصاد آمریکا دچار رکود بود، این پول را به کجا قرض می‌دادند؟ نمی‌توانستند آن را در ساختمان‌های جدید در منهتن بگذارند؛ ساختمان‌های بسیار زیادی در آنجا بود. مسئله حقیقی سرمایه مازاد در 1975 وجود داشت. این پول مازاد را در کجای کره زمین سرمایه‌گذاری کنند؟ واتلر ریستن یکی از بانکداران سرمایه‌گذاری گفت: «ساده است، ما به کشورها قرض می‌دهیم، زیرا کشورها وجود خواهند داشت، همواره می‌توانیم آنها را پیدا کنیم... ادامه مطلب

کلیه حقوق این پایگاه، برای پایگاه اطلاع رسانی ناصر فکوهی محفوظ است.