رضا بهرامی نژاد آخرین سینما گر جوانی است که در روز های پایانی سال ۸۵ پای گفت وگوی او نشستیم. بهرامی نژاد متولد سال ۱۳۵۷ است و فارغ التحصیل رشته گرافیک. ۵ سال به عنوان آموزگار رشته هنر در مدارس به تدریس مشغول بوده است. سپس به فیلمسازی روی آورده و پس از کارگردانی چند فیلم کوتاه به صورت جدی به مستندسازی پرداخته که از آن میان می توان به مستندهایی چون سنگ قبری برای اردشیر، آقایان پرنده، ساحل نشینان، سقف شیشه ای و آقای هنر اشاره کرد. بهرامی نژاد آقایان پرنده را برای شبکه آرته فرانسه ساخت و سه اثر آخر او برای شبکه ۴ و سلسله مستندهای ۲۰ شب کارگردانی شده اند. آقای هنر آخرین ساخته او بود که از شبکه ۴ پخش شد... ادامه مطلب

آلت قتاله زنانی که در دفاع از ناموس خود یا به گفته "ماده 61" قانون مجازات اسلامی در دفاع از آزادی تن خود مردی را به قتل می رسانند، چه می تواند باشد؟ بستگی دارد که زن در چه مکانی و در چه موقعیتی باشد که به او به قصد تجاوز حمله شده است. چاقو، یک میله فلزی، یک تکه شیشه و گاهی یک ابزار کاملا زنانه، آنچه که تمامی زنان ما در خیابان به سر دارند، یعنی یک روسری! شاید وقتی هر روز در هنگام بیرون آمدن از خانه روسری مان را زیر گلو گره میزنیم، به این فکر نکرده باشیم که با همین یک تکه پارچه میتوان کسی را کشت! اما در فیلم :ماده 61" زنی تعریف می کند که با روسری اش ، همسرش را به قتل رسانده است... ادامه مطلب

رضا بهرامى نژاد را پیش از این که فیلم مستند ساحل نشینان را از او ببینم با فیلم مستند آقایان پرنده مى شناختم. این فیلم داستان یک گروه موسیقى بود که قصد داشتند در یکى از شهرهاى شمال کشور کنسرتى را برگزار کنند، اما به دلایل مختلف قادر به انجام این کار نبودند. ساحل نشینان یک وجه اشتراک با آقایان پرنده دارد و آن هم این که محل وقوع ماجرا شهرهاى شمالى ایران است. ساحل نشینان یکى از قسمت هاى مجموعه ۲۰ شب به شمار مى آید که اردعطارپور آن را براى شبکه چهار سیما تهیه کرده است... ادامه مطلب

سینمای سوم اصطلاحی است که دو فیلم ساز آرژانتینی، فرناندو سولاناس و اوکتاویو گتینوآن را باب کردند.این دو در پی تکمیل فیلم شان« لاهورا دولوس هورنوس» (ساعت کوره ها،1968) بیانیه«هاسیا ان ترزه سینه»(به سوی سینمای سوم) را نگاشتند.این بیانیه سه نوع سینما را تشریح می کند: سینمای نخست—الگوی تولید هولیوود(گونه ای از تولید درمقیاس گسترده که در کشورهای دیگر نیز کاربرد دارد؛ برای نمونه سینمای بولیوود درهند ).این روش تولید از دید سولاناس و گتینو بیشتر بر ایدئولوژی ای منطبق است که« برپیوند ویژه میان فیلم وتماشاگر گمان دارد وبرپایه این پندار سینما را همچون نمایش تفریحی محض می نگرد»... ادامه مطلب

شب ومه(1955) مستندی است که درون مایه اش درتضاد با آرامش نهفته دراردوگاه های مرگ آشویتس پس از دوران هولوکوست است.فیلم با بهره گیری ازتصاویر بایگانی شده رخ دادهای جنگ جهانی دوم، برنشرگناه تامل می ورزد. این فیلم که به زبان فرانسوی، به شیوه رنگی و سیاه و سفید و به مدت 32 دقیقه تولید شده ازساخته های آلن رنه فیلم ساز برجسته فرانسوی است. بینندگان این فیلم چه بسا انتظار فیلمی درباره سرگذشت و ماجراهای زندانیان اردوگاه آشویتس را داشته باشند اما شرایط آنان دراین فیلم به گونه بس کوتاه و فشرده نگریسته شده و فیلم پیش از هر چیزبه مقولات نفرت و مسئولیت انسانی می پردازد... ادامه مطلب

یک روز از زندگی آندره آرسنویچ، ادای دین کریس مارکرفیلم ساز نام دار فرانسوی به دوست وهمکارش آندره تارکوفسکی است که در 1986 درگذشت.فیلم آمیزه ای از بریده فیلم ها، یادداشت های روزانه تارکوفسکی وتاملات شخصی اوست. آندره تارکوفسکی یکی ازبزرگ ترین فیلم سازان سده بیستم وبی گمان برجسته ترین فیلم سازپس ازجنگ شوروی با شاهکارهای تامل برانگیزی چون آندره روبلف، سولاریس و استاکربه جایگاهی اسطوره ای در تاریخ سینما رسید.ویژگی های سبکی کارهایش چون بهره گیری از پیرنگ های ساده،روایت تکه تکه و برداشت های بلند، برخی از بنیان های فیلم هنری مدرن شدند... ادامه مطلب

فیلم " 66 صحنه از امریکا " ( 1981 )ساخته یورگن لث به عنوان اثری پیشرو و بنیادین در تاریخ سینمای مستند مورد ستایش منتقدان جهان است. یک دهه بعد، او و دان هولمبرگ فیلمبردار فیلم های آن روزگار خود تصمیم گرفتند تا فیلمی در ادامه همان تجربه و با همان استانداردهای کیفی بسازند؛ مستندی خلاق به معنای واقعی کلمه. در پی پاره ای از نامه های ارسالی لث به آلن برگ نی یلسن مشاور موسسه فیلم دانمارک را می خوانیم:... ادامه مطلب

سارتر به زبان خودش شامل سه ساعت گفت و گوی رو در رو با این فیلسوف است.تهیه کننده این خودنگاره سینمایی، پیر آندره بوتانگ شکل گیری این پروژه را شرح می دهد و ازخاطرات فیلم برداری این کار می گوید.این گفت و گودر دفتر کارش درشماره 17 خیابان مکس ماهون پاریس انجام شده است. به گفته او این فیلم تنها اثر مهم درباره ژان پل سارتر است. - کار از کجا نشات گرفت؟ - پروژه در طی گفت و گوی الکساندر استروک،کارگردان، و سیمون دوبوار شکل گرفت که فکر ساخت فیلمی درباره سارتر را مطرح ساختند.الکساندر استروک فیلم نامه را یک شبه در خانه اش در خیابان موسیو لوپرنس نوشت.می دانستیم که سارتر روی خوشی به تلویزیون نشان نمی دهد.سارتردوست نداشت در تلویزیون گلیست[=متمایل به شارل دوگل] ظاهر شود... ادامه مطلب

روایت است که زمانی یک فرد فالانژ در برابر تابلوی گرونیکا قرار می گیرد و از پیکاسو می پرسد: این کار شماست؟ و پیکاسو با تحکم جواب می دهد: نه ... کار شماست؟ نکته‌ی باریکی که در جواب پیکاسو ایجاد سؤال می کند این است که به راستی روایت مجدد یک فاجعه به زبان هنر متعلق به کیست و خالق آن چه کسی است؟ به واقع نقش هنرمند در بازنمائی فاجعه چه می تواند باشد؟ یا به راویتی لازم نیست که هنرمند هم، فاجعه را به حال خودش رها کند تا فاجعه باقی بماند؟ یا ارزش بازنمائی فاجعه در اثر هنری غیر از تحکیم حافظه‌ی تاریخی چه کارکرد دیگری دارد؟... ادامه مطلب

مستندهاى قوم نگار یا قوم پژوهش از آن شکل آثار سینمایى محسوب مى شوند که در طول تاریخ افزون بر این که موجبات شکل گیرى آثارى جذاب و قابل تأمل را در زمینه سینما فراهم آورده اند، بلکه پلى بوده اند تا محققان و دانش پژوهان دیگر رشته هاى علوم انسانى و اجتماعى نیز بتوانند از آنها سود جویند. نکته دیگرى که دراین میان قابل ذکر به نظر مى رسد جامع العلوم بودن کارگردان مستندهاى قوم پژوه است... ادامه مطلب